Algemene omschrijving

Het programma Economie en glastuinbouw bestaat uit vier onderdelen:

  1. Economische ontwikkeling;

  2. Economische promotie (waaronder citymarketing);

  3. Fysieke bedrijfsinfrastructuur inclusief grondexploitaties van bedrijventerreinen;

  4. Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen.

Wat wilden we bereiken?

Doelstelling

Een aantrekkelijk economisch vestigingsklimaat met ruimte voor lokaal en nieuw ondernemerschap

Wat wilden we bereiken

De juiste Economische functie op de juiste plek

Nieuwe en aanvullende bedrijven aantrekken Duurzaam en circulair ondernemerschap

Een gezonde arbeidsmarkt

Ruimtelijke optimalisatie van de glastuinbouwgebieden voor verduurzaming, transformatie, economische groei van de glastuinbouwsector

Vitale en bruisende centra

Wat hebben we daarvoor gedaan

1. Kwaliteit verbeteren van de bestaande economische gebieden

2. Verduurzamen en vergroenen van bedrijventerreinen

3. Herstructurering van de glastuinbouw

4. Meer mening Participeren in projecten ten behoeve van regionale economische structuurversterking (MRDH)

5. Versterken economische vernieuwing

De gemeente werkt aan een aantrekkelijk economisch vestigingsklimaat door goede dienstverlening te bieden aan ondernemers, te investeren in kwalitatieve werklocaties en flexibel omgevingsbeleid. Door groei van het aantal inwoners streven we ook naar groei van werkgelegenheid. Ondernemers zijn belangrijk voor innovatie, verduurzaming en de overgang naar een circulaire economie; daarom creëren we ruimte voor lokaal en nieuw ondernemerschap. De gemeente werkt lokaal en regionaal aan de juiste functie op de juiste plek. Waarbij de ontwikkellijn uit de omgevingsvisie: aantrekkelijk economisch vestigingsklimaat richting geeft aan kwaliteitsverbetering van economische gebieden door herstructurering, modernisering en efficiënt ruimtegebruik.

Economische ontwikkeling

In 2025 is de Nederlandse economie gestaag blijven groeien (DNB). De inflatie daalde geleidelijk en bedroeg in november 2025 2,9% (CPB). De arbeidsmarkt bleef krap en het landelijke werkloosheidspercentage kwam in november 2025 uit op 4,0% (CBS). In Pijnacker-Nootdorp nam in 2025 het aantal gestopte ondernemers toe. Het aantal faillissementen steeg van zeven in 2024 naar acht in 2025 (bron: regiocijfers KvK).

In 2025 zijn de cijfers over de banengroei in 2024 beschikbaar gekomen. Hieruit blijkt dat het absolute aantal banen is toegenomen van 19.979 in 2023 naar 20.691 in 2024 (bron: Lisa werkgelegenheidsregister). In de bijbehorende tabel is het aantal banen per 1.000 inwoners weergegeven.

Daarnaast is zichtbaar dat de functiemenging in de periode 2020–2025 verder is toegenomen. De index varieert van 0 (alleen wonen) tot 100 (alleen werken). Pijnacker-Nootdorp is een forensengemeente en kent daarom een lagere waarde dan het landelijke gemiddelde. De verhouding wonen-werken laat een lichte stijging zien.

In 2025 zagen we dat het aantal bedrijfsvestigingen in 2024 verder gegroeid was. Uit het Handelsregister van de Kamer van Koophandel blijkt dat er op 1 januari 2025 in totaal 7.492 bedrijfsvestigingen in Pijnacker-Nootdorp waren.

Een goed ondernemers- en vestigingsklimaat is een randvoorwaarde voor bedrijven om zich in de gemeente te vestigen en hier te blijven ondernemen. Het Ondernemersfonds Pijnacker-Nootdorp (OFPN), dat door de gemeente wordt gefaciliteerd, financiert collectieve ondernemersprojecten die bijdragen aan het versterken van het ondernemersklimaat en de lokale economische structuur. In 2025 is gestart met een externe evaluatie van het fonds; het definitieve rapport wordt in 2026 aan het college aangeboden.

Juiste Economische functie op de juiste plek

Uitvoering omgevingsprogramma De Boezem

In 2025 is uitvoering gegeven aan de verkenning Boezemvaart. In samenwerking met Businesspark Haaglanden (BPH) en het Industrieschap Plaspoelpolder (IPP) en in samenwerking met ondernemers is onderzocht hoe de inrichting van de Boezemvaart kan bijdragen aan de optimalisatie van bedrijventerrein De Boezem. De verkenning wordt in 2026 opgeleverd.

Binnen de uitvoering van het omgevingsprogramma is gewerkt vanuit het principe ‘de juiste economische functie op de juiste plek’. In dat kader is ingezet op handhaving gericht op het tegengaan van ondermijning en illegale bewoning. Nieuwe koop- en huurtransacties worden waar mogelijk gecheckt op kadaster, bestemmingsregels en signalen voor ondermijning.

Omgevingsprogramma Aantrekkelijk Economisch Vestigingsklimaat

In 2025 is verder gewerkt aan het omgevingsprogramma Aantrekkelijk Economisch Vestigingsklimaat. Voor de ontwikkeling van dit programma is meer tijd nodig. Daarnaast dient het programma zorgvuldig afgestemd te worden op de nieuwe nota Ruimte van het Rijk, de economische visie van de MRDH en de uitkomsten van het koopstromenonderzoek Randstad. Oplevering wordt verwacht in 2026, tot die tijd wordt gewerkt op basis van de huidige economische visie.

Regionale economische samenwerking

In 2025 is de samenwerking met Businesspark Haaglanden voortgezet, met inzet op beter benutten, het juiste bedrijf op de juiste plek, verduurzamen en vergroenen, kennisdeling en investeren en ontwikkelen. De verkenning Boezemvaart is hierbij ingebracht als praktijkvoorbeeld. Daarnaast is regionaal aandacht gevraagd voor de noodzaak van een regionale ontwikkelmaatschappij voor bedrijventerreinen (en glastuinbouw).

De gemeente heeft in 2025 actief geparticipeerd binnen de Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH) en bijgedragen aan de visie Economisch Vestigingsklimaat 2050, waarvoor de gemeenteraad een zienswijze heeft vastgesteld

Nieuwe aanvullende bedrijven aantrekken

In 2025 is samen met ondernemers, met provinciale subsidie, een initiatief gestart voor het toekomstbestendig maken van het bedrijventerrein De Boezem. Dertien ondernemers hebben zich aangemeld en er is ingetekend voor de aanleg van circa 150 parkeerplaatsen met grastegels en de aanplant van twintig bomen. Ook de gemeente sluit aan bij het initiatief door bij het servicebedrijf op de Boezem de parkeerplaatsen te vergroenen.

Vanuit het accountmanagement is in 2025 proactief contact onderhouden met ondernemers op bedrijventerreinen, in glastuinbouwgebieden en in de winkelcentra. Dit draagt bij aan het versterken van het ondernemers- en vestigingsklimaat. Er zijn themasessies georganiseerd rondom energie, circulariteit en veiligheid. Verder is bijgedragen aan de eerste editie van Oostland on Stage, de Oostlanddag, de Doedag in Techniek en is door de gemeente de Ondernemersprijs georganiseerd. In 2025 zijn nieuwe reserveringsovereenkomsten gesloten met nieuwe en bestaande bedrijven. Op bedrijventerrein De Boezem betroffen dit kavels voor verplaatsing en uitbreiding van bestaande bedrijven. Op Heron ging het om twee uitbreidingen. Hiermee is bijgedragen aan de groei van zowel de lokale als regionale werkgelegenheid.

2022

2023

2024

2025

Uitgeefbare ruimte Heron en Boezem

Heron

Boezem

Heron

Boezem

Heron

Boezem

Heron

Boezem

Uitgeefbaar m2

133.500

134.400

133.500

134.400

133.500

134.400

133.600

134.400

Verkocht m2

119.450

87.400

119.450

99.100

119.450

116.700

112.500

116.700

Gereserveerd m2

0

28.900

0

17.300

0

3.200

21.100

4.700

Resterend m2

14.050

18.100

14.050

18.000

14.050

14.500

11.731

13.000

Daarnaast heeft de gemeentelijke duurzaamheidscoach in 2025 contact onderhouden met ondernemersverenigingen en besturen. Naast het benutten van collectieve kansen is maatwerkadvies gegeven op het gebied van energie en energiebesparing.

Economische promotie

In het vierde kwartaal van 2025 is de citymarketingwebsite ‘Natuurlijk Pijnacker-Nootdorp’ volledig geïntegreerd in de gemeentelijke website. De website, de uitagenda, het magazine en de contentcreatie worden sindsdien vanuit eigen beheer uitgevoerd. Citymarketing richtte zich op het vergroten van de zichtbaarheid van lokale activiteiten en ondernemers en op het versterken van een eenduidig en positief imago van de gemeente. Daarnaast is het Natuurlijk Pijnacker-Nootdorp voordeelmagazine structureel verstrekt aan nieuwe inwoners, met als doel hun betrokkenheid bij de lokale gemeenschap te vergroten en het gebruik van lokale voorzieningen, winkels en diensten te stimuleren.

Ruimtelijke optimalisatie van de glastuinbouwgebieden voor verduurzaming, transformatie en de economische groei van het glastuinbouwcluster

In 2025 heeft de gemeente op lokaal, regionaal en provinciaal niveau bijgedragen aan de verdere ontwikkeling en verduurzaming van het glastuinbouwcluster. Lokaal zijn enkele kleinschalige herstructureringen gerealiseerd en zijn initiatieven van ondernemers waar mogelijk ruimtelijk gefaciliteerd. Daarnaast zijn gesprekken gevoerd over de huisvesting van arbeidsmigranten. Eén initiatief voldeed aan de vastgestelde criteria en is gestart met participatie met de omgeving. Eind 2025 is tevens begonnen met de evaluatie van de beleidsnota huisvesting arbeidsmigranten; afronding volgt in 2026.

Greenport West-Holland

In 2025 is binnen deze triple-helix samenwerking gewerkt aan het nieuwe Werkprogramma 2025-2030 en jaarplan 2026, gericht op een circulaire Greenport, een samenhangend ruimtelijk-economisch cluster en mondiale kennis- en innovatiekracht. Daarnaast is eind 2025 een nieuw Energieakkoord ondertekend, gericht op gezamenlijke regie, warmtenetten en intensievere samenwerking. Ook is het Innovatiepact verlengd tot 2030, waarin meerdere lokale koplopers actief participeren.

Samenwerking Oostland

Binnen de samenwerking Glastuinbouw Oostland (Lansingerland, Pijnacker-Nootdorp, Waddinxveen, Zuidplas, provincie Zuid-Holland en Glastuinbouw Nederland) is in 2025 verder gewerkt aan het project innovatieve tuinbouwruimte; deze samenwerking wordt in 2026 voortgezet.

Omgevingsprogramma Vitale Glastuinbouwgebieden

In 2025 is verder gewerkt aan het Omgevingsprogramma Vitale Glastuinbouwgebieden. De raad heeft gekozen voor het scenario van toekomstbestendige glastuinbouwgebieden met ruimte voor de inpassing van wonen. De verdere uitwerking volgt in 2026.

Tuinbouwvisie provincie

Tot slot is de provincie Zuid-Holland eind 2025 gestart met een nieuwe Tuinbouwvisie. De gemeente heeft hier ambtelijk en bestuurlijk actief in geparticipeerd met als inzet het borgen van de gemeentelijke ambities uit de Omgevingsvisie. Het provinciale traject loopt door in 2026.

Gezonde Arbeidsmarkt

In 2025 is onze samenwerking binnen het SOB Oostland (samenwerking onderwijs bedrijfsleven) gecontinueerd. SOB Oostland vormt de schakel tussen onderwijs en bedrijfsleven en als gemeente hebben we daarin een stimulerende en faciliterende rol. In 2025 is met het SOB invulling gegeven aan de jaarlijkse Doedag in Techniek en is de voorbereiding gestart voor Oostland on Stage 2026, waar we als gemeente ook als werkgever aanwezig willen zijn. Het is een evenement dat vmbo-leerlingen in de regio Oostland de kans biedt om hun loopbaan te verkennen en kennis te maken met verschillende beroepen.

Binnen de arbeidsmarktregio Zuid-Holland Centraal is in 2025 het Regionaal Werkcentrum Zuid-Holland Centraal (RWZ) geopend. Het RWZ is een publiek-private samenwerking, welke voor een integrale arbeidsmarktdienstverlening zorgt. Bij het RWZ kunnen zowel werkzoekenden, werkenden als werkgevers terecht met al hun arbeidsmarkt gerelateerde vragen (zie ook programma 7).

Vitale en bruisende centra

In 2025 is de samenwerking met ondernemers en vastgoedeigenaren binnen de winkelcentra voortgezet. Deze samenwerking richt zich op het dagelijks functioneren van de centra, waaronder branchering, veiligheid en marketing, en op de toekomstbestendigheid van de winkelcentra. In beide winkelcentra is gekeken naar mogelijkheden voor verdere functiemenging. Het aanbod van potentiële huurders is beperkt, waardoor vastgoedeigenaren zorgvuldig sturen op wenselijke branchering. Om beter inzicht te krijgen in het functioneren van de winkelcentra heeft de gemeente geparticipeerd in het koopstromenonderzoek; de resultaten worden in 2026 verwacht.

Binnen de beschikbare mogelijkheden werken de partners gezamenlijk aan een duurzame en passende invulling van leegstaande panden. In 2025 zijn enkele panden leeg komen te staan en zijn enkele ook weer gevuld. Begin 2026 bedroeg de leegstand in winkelvloeroppervlak (WVO) 8,56% en het aandeel leegstaande verkooppunten 12,28% (bron: Locatus/MRDH).

Leegstaand Winkelverkoopoppervlakte

2022

2023

2024

2025

2026

Gemeente Pijnacker-Nootdorp

4,41

5,21

5,11

6,91

8,56

MRDH

10,84

9,22

8,21

9,24

9,34

Ontwikkeling leegstaande verkooppunten

2022

2023

2024

2025

2026

Gemeente Pijnacker-Nootdorp

6,32

8,05

10,47

11,05

12,28

MRDH

14,38

13,30

13,01

14,39

15,96

Winkelcentrum Parade

Voor Winkelcentrum Parade is de samenwerking begin 2025 geformaliseerd in een samenwerkings-overeenkomst, inclusief afspraken over de Right to Challenge. Ook op het gebied van veiligheid werd nauw samengewerkt; in goede afstemming met de winkeliers van het winkelcentrum is jeugdoverlast effectief aangepakt.

De leegstand in Winkelcentrum Parade bedraagt 4,87%, oftewel 625 m² WVO van een totaal van 12.835 m². Hiervan betreft 260 m² WVO frictieleegstand (tijdelijke leegstand tijdens renovatiewerkzaamheden of door een onderbroken huurcontract) in vier panden die korter dan één jaar leegstaan. Daarnaast is sprake van langdurige leegstand in één pand van 365 m² WVO (bron: Locatus). In 2025 is onderzocht hoe enkele ondernemers kunnen uitbreiden door inzet van leegstaande panden. In 2026 vinden naar verwachting enkele uitbreidingen plaats, waarmee de leegstand weer daalt.

Winkelcentrum Pijnacker Centrum

Begin 2025 is de samenwerkingsovereenkomst voor het centrummanagement verlengd. Er vindt maandelijks ambtelijk overleg plaats en twee tot drie keer per jaar bestuurlijk overleg. In 2025 zijn in het kernwinkelgebied (Ackershof 1 en 2) enkele panden leeggekomen, terwijl andere panden opnieuw zijn ingevuld door inzet van vastgoedeigenaren. Voor de aanloopstraten is functiewijziging mogelijk in het bestemmingsplan. In 2025 zijn hiervoor enkele initiatieven ontstaan die op de langere termijn kunnen bijdragen aan het verminderen van leegstand.

In het kernwinkelgebied (Ackershof 1 en Ackershof 2) van Pijnacker bedraagt de leegstand 5,52%, wat neerkomt op 570 m² WVO van een totaal van 10.329 m² (bron: Locatus). Deze leegstand betreft grotendeels frictieleegstand.